Bài viết mới nhất
CloudTec Sphere™ - Khi hình dạng của Midsole trở thành công cụ cải thiện tốc độ
Trong vài năm trở lại đây, công thức của một đôi super shoe dường như đã trở nên khá quen thuộc: Superfoam + Carbon plate + Rocker geometry. Foam ngày càng nhẹ và có khả năng hoàn trả năng lượng cao hơn. Plate ngày càng được tinh chỉnh về độ cứng và hình dạng. Stack height được đẩy lên sát giới hạn cho phép.
Nhưng với CloudTec Sphere™, On tiếp cận bài toán theo một hướng hơi khác. Thay vì chỉ hỏi: “Làm thế nào để tạo ra một loại foam tốt hơn?” On đặt thêm một câu hỏi: “Làm thế nào để chính khối foam đó có thể nén và giãn hiệu quả hơn?”. Và câu trả lời nằm ở hình học của midsole.
CLOUDTEC SPHERE™ LÀ GÌ?
CloudTec Sphere™ là thế hệ CloudTec mới được On Running phát triển dành cho những đôi giày racing cao cấp nhất của hãng. On Running mô tả đây là phiên bản năng động nhất của CloudTec®, hướng tới sự kết hợp giữa độ êm ái (cushioning), khả năng phản hồi lực (responsiveness) và hiệu suất chạy (running efficiency) trong những cuộc đua đường dài. Công nghệ hiện xuất hiện trên Cloudboom Strike 2 và LightSpray Cloudboom Strike 2.
Nhưng có một điểm cần làm rõ: CloudTec Sphere™ không phải một loại foam.
Nó là một structural cushioning system - một hệ thống đệm được tạo nên thông qua cách On Running thiết kế hình học của midsole. Vật liệu chịu trách nhiệm chính cho việc hấp thụ và hoàn trả năng lượng vẫn là Helion™ HF hyper foam. CloudTec Sphere™ kiểm soát cách khối foam đó biến dạng khi bàn chân tác động lực xuống mặt đất.
Đây chính là khác biệt quan trọng nhất.
TỪ CLOUDTEC® ĐẾN CLOU DTEC SPHERE™
Ngay từ CloudTec® nguyên bản, triết lý của On Running đã luôn xoay quanh một ý tưởng. Không chỉ vật liệu tạo nên cảm giác chạy, hình dạng của vật liệu cũng quan trọng không kém.
CloudTec® sử dụng những cấu trúc rỗng, những ổ “cloud” đặc trưng cho phép midsole biến dạng theo cả chiều dọc lẫn chiều ngang khi tiếp đất, từ đó hấp thụ lực và tạo ra những đặc tính êm ái khác nhau tùy từng mẫu giày.
CloudTec Phase™tiếp tục khai thác hình học theo một hướng khác. Các ổ “cloud” được đặt nghiêng và tối ưu hóa để xẹp xuống tuần tự, gần giống hiệu ứng domino, tạo nên chuyển động rolling từ lúc tiếp đất cho tới toe-off.
CloudTec Sphere™ lại giải quyết một bài toán khác: “Làm thế nào để superfoam có thể biến dạng tự do hơn khi runner đang chạy ở tốc độ cao?”
Nói đơn giản:
Phase tập trung vào cách bàn chân “lăn” qua midsole.
Sphere tập trung vào cách chính midsole “thở” dưới tải trọng.
BÍ MẬT NẰM Ở NHỮNG KHOẢNG HỞ
Quan sát midsole của Cloudboom Strike 2, runner sẽ thấy những đường cắt khá rõ chia khối foam thành các khu vực khác nhau. Đây chính là phần quan trọng nhất của CloudTec Sphere™.
On Running tạo ra những thin gaps/engineered channels giữa các vùng forefoot, midfoot và heel. Mục đích của chúng là giảm sự ràng buộc giữa các phần của midsole, cho phép Helion™ HF nén và giãn nở tự do hơn khi chịu tải.
Về mặt cơ học, có thể hình dung điều này khá đơn giản. Khi chúng ta nén một khối foam liên tục xuống từ phía trên, vật liệu không chỉ biến dạng theo chiều dọc. Nó còn có xu hướng giãn ra theo các hướng khác. Nhưng vì toàn bộ midsole là một khối liên tục, những phần foam xung quanh cũng đồng thời giới hạn chuyển động đó.
Tạo ra các khoảng hở đồng nghĩa với việc tạo thêm không gian cho vật liệu biến dạng. Thay vì cả midsole phải phản ứng như một khối duy nhất, từng khu vực có thể nén và phàn hồi lại độc lập hơn tùy theo tải trọng.
Và đây là nơi tên gọi “Sphere” bắt đầu có ý nghĩa. Midsole không chỉ đơn thuần bị ép xuống. Nó có thêm khả năng biến dạng theo nhiều hướng trước khi trở về hình dạng ban đầu.
TẠI SAO ĐIỀU ĐÓ QUAN TRỌNG KHI CHẠY?
Trong chạy bộ đường dài, độ êm ái không đơn giản là câu chuyện, giày càng mềm thì càng tốt. Nếu midsole quá mềm hoặc biến dạng không được kiểm soát, runner có thể có cảm giác chìm xuống foam quá nhiều.
Ngược lại, nếu cấu trúc quá cứng, khả năng hấp thụ lực tác động và sự thoải mái trên quãng đường dài có thể bị ảnh hưởng. CloudTec Sphere™ cố gắng tạo ra một điểm cân bằng khác, cho phép foam biến dạng nhiều khi cần thiết nhưng vẫn đủ nhanh để trở lại hình dạng ban đầu cho bước chạy tiếp theo.
Với một đôi race shoe, chu trình này diễn ra hàng nghìn lần. Trong một marathon, runner có thể thực hiện khoảng 30.000 - 50.000 bước chân, tùy cadence và chiều dài sải chân. Bởi vậy, câu chuyện không chỉ nằm ở việc một bước chạy đầu tiên cảm thấy “nảy” đến đâu.
Điều quan trọng hơn là midsole có tiếp tục hoạt động hiệu quả khi runner bước sang kilomet 30, 35 hay 40 hay không? Đó cũng chính là lý do On định vị CloudTec Sphere™ đặc biệt cho marathon và half marathon.
CLOUDTEC SPHERE™ KHÔNG HOẠT ĐỘNG MỘT MÌNH
Để hiểu CloudTec Sphere™, cũng không nên tách riêng công nghệ này khỏi toàn bộ hệ thống midsole của Cloudboom Strike 2. Có ba thành phần chính đang cùng hoạt động:
1. HELION™ HF - NGUỒN NĂNG LƯỢNG
Helion™ HF là hyper foam nhẹ và đàn hồi cao của On Running. Khi tiếp đất, foam biến dạng và hấp thụ một phần năng lượng cơ học. Khi foam trở lại hình dạng ban đầu, một phần năng lượng được trả lại cho runner. CloudTec Sphere™ không tạo ra năng lượng mới, nó tạo điều kiện để Helion™ HF có thể nén và hồi phục theo cách mà On Running mong muốn.
2. CLOUDTEC SPHERE™ - KIỂM SOÁT SỰ BIẾN DẠNG
Những engineered channels giảm bớt sự ràng buộc giữa các khu vực của foam. Kết quả là midsole có thêm không gian để:
Nén → Mở rộng → Phục hồi.
On Running cho biết cấu trúc này được thiết kế nhằm tối đa hóa hấp thụ lực tác động và hồi phục, qua đó hỗ trợ duy trì hiệu suất chạy bộ và giữ đôi chân vẫn khỏe khoắn khi cuộc đua bước vào giai đoạn cuối.
3. CARBON SPEEDBOARD® - KIỂM SOÁT ĐỘ CỨNG
Nếu chỉ có một lượng lớn soft hyper foam, đôi giày có thể trở nên quá linh hoạt, Carbon Speedboard® bổ sung độ cứng uốn cho hệ thống. Khi Helion™ HF và CloudTec Sphere™ cho phép midsole nén, Carbon plate giúp kiểm soát cách toàn bộ cấu trúc linh hoạt và chuyển động về phía trước.
Ba thành phần vì vậy đảm nhận ba nhiệm vụ khác nhau. Thay vì coi chúng là ba công nghệ độc lập, chính xác hơn nên nhìn chúng như một hệ thống cơ học hoàn chỉnh.
“FRESH LEGS” - LỢI THẾ THỰC SỰ CỦA SPHERE?
Một chi tiết thú vị trong cách On Running nói về CloudTec Sphere™ là hãng không chỉ tập trung vào tốc độ tối đa. On Running liên tục nhấn mạnh đến khái niệm: Fresh leg advantage - Lợi thế về sự sung sức của đôi chân.
Theo On Running, CloudTec Sphere™ giúp giảm nhu cầu cơ bắp và cải thiện hiệu suất chạy bộ, đặc biệt khi runner bước vào những kilomet cuối của marathon. Công nghệ này được phát triển cùng 22 vận động viên elite, với phản hồi không chỉ dựa trên dữ liệu trong phòng lab mà còn dựa nhiều vào cảm giác chạy thực tế của vận động viên.
Cần lưu ý đây là “giảm nhu cầu cơ bắp”, chứ không nên hiểu rằng CloudTec Sphere™ có thể loại bỏ sự mệt mỏi của cơ bắp. Không có đôi giày nào làm được điều đó.
Runner vẫn phải trả giá cho tốc độ, sự cạn kiệt glycogen, tổn thương cơ và hàng loạt yếu tố khác trong marathon. Điều một race shoe tốt có thể làm là giảm bớt chi phí cơ học để duy trì một tốc độ nhất định.
Và với marathon, một cải thiện nhỏ lặp lại qua hàng chục nghìn bước chân có thể trở thành một khác biệt đáng kể. Đó mới là cách hợp lý để nhìn vào CloudTec Sphere™.
CLOUDTEC SPHERE™ CẢM NHẬN NHƯ THẾ NÀO KHI CHẠY?
Từ cấu trúc của hệ thống, có thể hiểu trải nghiệm mà CloudTec Sphere™ hướng tới qua ba giai đoạn.
LANDING
Helion™ HF cùng các khoảng hở trong Sphere cho phép midsole nén sâu và ít bị giới hạn hơn. Runner nhận được độ êm ái cần thiết để hấp thụ lực tác động trong những quãng chạy dài.
MIDSTANCE
Thay vì toàn bộ khối foam biến dạng cùng lúc, các khu vực của midsole có khả năng thích nghi với tải trọng theo từng vùng. Điều này giúp cảm giác dưới chân bớt “blocky” dù Cloudboom Strike 2 sở hữu một lượng foam khá lớn.
TOE-OFF
Foam được phục hồi kết hợp với độ cứng từ carbon Speedboard® và hình học của đôi giày đưa runner nhanh chóng về phía trước cho chu kỳ chạy tiếp theo. Mục tiêu cuối cùng không phải tạo ra một đôi giày chỉ mềm mà là:
Mềm vừa đủ để bảo vệ - Soft enough to protect.
Cứng vừa đủ để kiểm soát - Firm enough to control.
Phản hồi vừa đủ để thi đấu - Responsive enough to race.
VẬY CLOUDTEC SPHERE™ DÀNH CHO KIỂU CHẠY NÀO?
CloudTec Sphere™ hiện được On phát triển rõ ràng cho road racing, đặc biệt là half marathon và marathon. Cloudboom Strike 2 sử dụng CloudTec Sphere™, Helion™ HF và carbon Speedboard®, với trọng lượng được On công bố khoảng 191 gram cho size EU 42.5 (US 9). Phiên bản LightSpray Cloudboom Strike 2 giảm con số đó xuống khoảng 158 gram.
Ứng dụng hợp lý nhất vì vậy sẽ là:
Race Day
Đây là môi trường CloudTec Sphere™ được thiết kế để phát huy tối đa: pace cao, lực tác động lớn và hàng nghìn chu kỳ compression–rebound liên tục.
Marathon Pace/Half Marathon Pace Workouts
Những buổi tập race-specific giúp runner làm quen với geometry, rocker và độ cứng của race shoe trước ngày thi đấu.
Long Run cần chất lượng tốt
Đặc biệt với các bài long run có phần progressive hoặc marathon-pace ở cuối buổi, nơi hiệu quả cơ học khi đôi chân đã mỏi trở nên quan trọng hơn. Ngược lại, nếu mục tiêu đơn thuần là easy mileage hằng ngày, chúng ta không nhất thiết cần toàn bộ hệ thống racing này.
Sphere được sinh ra để chạy nhanh hiệu quả, không phải đơn thuần để tạo ra một đôi giày thật mềm.
KHÔNG CHỈ LÀ CUỘC ĐUA CỦA SUPERFOAM
CloudTec Sphere™ phản ánh một hướng phát triển khá thú vị của những đôi giày chạy thế hệ mới. Khi các thương hiệu đều đã có trong tay những loại superfoam rất tốt, lợi thế cạnh tranh tiếp theo không nhất thiết phải đến từ việc tìm ra một loại foam “nảy hơn” nữa.
Nó có thể đến từ cách các kỹ sư kiểm soát chính vật liệu đó. Từ độ dày, độ cứng, các đường cắt, những khoang rỗng, carbon plate cho đến rocker. Và cách tất cả những yếu tố này biến dạng cùng nhau trong chưa đầy một phần giây mỗi khi bàn chân chạm đất. CloudTec Sphere™ là ví dụ rất rõ cho triết lý đó.
Không thay đổi vật liệu. Thay đổi cách vật liệu được phép chuyển động.
Và khi một runner lặp lại chuyển động ấy hàng chục nghìn lần trong marathon, một vài đường cắt nhỏ trên midsole có thể mang ý nghĩa lớn hơn rất nhiều so với vẻ ngoài của chúng.
Bài viết được thành viên của Activ Team tổng hợp từ nhiều nguồn, trong đó có các nguồn tham khảo chính: